ABD'de sistemler peş peşe çöktü! Washington'da kriz büyüyor

yaklaşık 3 saat önce
19 Kasım 2026, 03:40
0 görüntülenme
ABD'de sistemler peş peşe çöktü! Washington'da kriz büyüyor

ABD'de günlerdir devam eden teknik arızalar havacılık, bankacılık, teknoloji ve kamu kurumlarını etkileyerek büyük bir krize dönüştü. Binlerce uçuşun iptal edilmesiyle yolcular havalimanlarında mahsur kalırken, bankacılık ve dijital hizmetlerde de aksaklıklar yaşandı. Peş peşe gelen kesintiler Washington'da tartışmaları büyütürken, Kongre olayların nedenlerinin araştırılması için harekete geçti. ABD'li yetkililer ise koordineli bir siber saldırıya ilişkin kanıt bulunmadığını açıkladı.

ABD'de günlerdir devam eden dijital sistem arızaları, ülkenin en kritik altyapılarını etkileyerek büyük bir krize dönüştü. Hava trafik kontrol sistemlerindeki arıza nedeniyle binlerce uçuş iptal edilirken, milyonlarca yolcu seyahat planlarını değiştirmek zorunda kaldı. Microsoft'un hizmetlerinde yaşanan kesintileri bankacılık işlemlerindeki sorunlar, havayolu şirketlerinin sistem arızaları ve istihbarat kurumlarındaki teknik aksaklıklar izledi. Peş peşe yaşanan olaylar Washington 'da güvenlik tartışmalarını büyütürken, ABD Kongresi yetkililerden açıklama istedi. Ülkenin eskiyen dijital altyapısı ve olası siber saldırı ihtimali tartışmaların merkezine yerleşti.

ABD'DE KRİZ 12 KASIM'DA BAŞLADI

ABD'de son günlerde yaşanan teknoloji krizinin ilk büyük halkası 12 Kasım'da Microsoft 365 hizmetlerinde meydana gelen kesinti oldu. Outlook ve Exchange Online başta olmak üzere Microsoft'un kurumsal iletişim hizmetlerinde yaşanan sorunlar, çok sayıda şirketin günlük faaliyetlerini aksattı. E-posta gönderip alamayan kullanıcılar iş süreçlerinde ciddi sorunlarla karşılaşırken, Microsoft'un diğer hizmetleri de kesintiden etkilendi. Yaklaşık 24 saat süren sorun, dünya genelindeki kurumların ortak dijital altyapılara ne kadar bağımlı olduğunu bir kez daha ortaya koydu.

13 KASIM'DA ABD'DE UÇAKLAR YERE İNDİRİLDİ

Teknoloji sektöründeki arızaların ardından 13 Kasım'da ABD havacılık tarihinin en büyük aksaklıklarından biri yaşandı. Federal Havacılık İdaresinin (FAA) hava trafik kontrol sistemlerinde ortaya çıkan iletişim ve radar sorunları nedeniyle ülke genelindeki uçuşların durdurulmasına karar verildi. Yaklaşık 4 saat 45 dakika boyunca yeni uçuşların kalkışına izin verilmezken, havada bulunan yaklaşık 3 bin 500 uçak güvenli şekilde iniş yaptı. FAA verilerine göre, aynı gün yaklaşık 12 bin 462 uçuş iptal edildi. Yetkililer, iptallerin tamamının doğrudan sistem arızasından kaynaklanmadığını belirtirken, ülke genelindeki havalimanlarında büyük yoğunluk oluştu.

MİLYONLARCA YOLCUNUN SEYAHAT PLANI ALTÜST OLDU

Uçuşların durdurulmasıyla birlikte New York, Los Angeles, Chicago, Dallas ve Washington başta olmak üzere ABD'nin en yoğun havalimanlarında uzun kuyruklar oluştu. Terminal binalarında bekleyen yolcular uçuşlarının ne zaman gerçekleşeceğine ilişkin bilgi almaya çalışırken, iptaller nedeniyle birçok kişi geceyi havalimanlarında geçirmek zorunda kaldı. Bazı yolcular battaniyelerle terminal zeminlerinde uyurken, valizlerini yanlarına alarak bekleyen kalabalıkların görüntüleri yaşanan krizin boyutunu ortaya koydu. İlk aşamada 1,5 milyondan fazla yolcunun seyahat aksaklıklarından etkilendiği bildirildi.

HAVA TRAFİĞİNDE ÇARPICI DÜŞÜŞ

Uçuş takip verileri, havacılık krizinin büyüklüğünü gözler önüne serdi. Flightradar24 tarafından paylaşılan bilgilere göre, ABD'ye yönelen ve normal koşullarda aynı saatlerde 3 bin 600'ün üzerinde olması beklenen havadaki uçak sayısı, uçuşların durdurulduğu süreçte 336'ya kadar geriledi. Uçakların kalkış yapamaması, yalnızca ABD içindeki seyahatleri değil, Avrupa, Kanada ve Meksika bağlantılı uçuşları da etkiledi. Bazı ülkelerde ABD'ye hareket edecek uçakların kalkışları ertelenirken, havayolu şirketleri yolcularına rezervasyon değişikliği konusunda kolaylık sağlamak zorunda kaldı.

SİSTEM ARIZASININ NEDENİ ORTAYA ÇIKTI

FAA tarafından yapılan teknik incelemelerde, hava trafik kontrol merkezlerini birbirine bağlayan eski iletişim altyapısındaki istikrarsızlığın krize yol açtığı belirlendi. Yetkililere göre, sistemin bazı bölümlerine her 4-5 saniyede yaklaşık bin bağlantı girişimi ulaşması ağ üzerinde aşırı yük oluşturdu. Teksas eyaletinin Amarillo kentindeki bir radar tesisi ile Arkansas eyaletindeki El Dorado iletişim merkezi, sorunun muhtemel kaynakları arasında gösterildi. El Dorado'da yeni yönlendirici cihazların kurulumu sırasında yaşanan sorunların sistemi etkilediği değerlendirilirken, ağdaki bazı bağlantıların devre dışı bırakılmasıyla trafik yeniden dengelendi.

KRİZİN ETKİLERİ GÜNLERCE DEVAM ETTİ

Uçuş yasağının kaldırılması havalimanlarındaki yoğunluğu hemen sona erdirmedi. Binlerce uçağın planlanan saatlerde havalanamaması, uçuş ekiplerinin çalışma programlarını ve uçakların sonraki seferlerini de etkiledi. Havayolu şirketleri iptal edilen seferlerdeki yolcuları yeni uçuşlara yerleştirmeye çalışırken, bagaj işlemleri ve aktarmalı yolculuklarda aksaklıklar devam etti. ABD Ulaştırma Bakanı Sean Duffy, eskiyen sistemlerin yenilenmemesi halinde benzer sorunların yeniden yaşanabileceği uyarısında bulundu.

HAVALİMANLARINDAKİ KAOS BİTMEDEN YENİ ARIZA

ABD genelindeki uçuşlar normale dönmeye çalışırken, 16 Kasım'da bu kez United Airlines'ın operasyonlarını etkileyen ayrı bir sistem sorunu yaşandı. Pilotların uçuş planlama uygulamalarına ve uçakların son ağırlık bilgilerine erişiminde yaşanan aksaklıklar, şirketin bazı uçuşlarının gecikmesine neden oldu. Aynı gün ABD'nin en büyük bankalarından JPMorgan Chase'in sistemlerinde de teknik sorunlar ortaya çıktı. Banka müşterileri ödeme ve işlem süreçlerinde gecikmelerle karşılaştı. Böylece havacılık sektöründeki sorunların ardından finans sistemlerinde de aksaklıklar yaşanması, ülke genelindeki dijital altyapının dayanıklılığına ilişkin tartışmaları artırdı.

APPLE VE DİĞER TEKNOLOJİ ŞİRKETLERİ DE ETKİLENDİ

ABD'deki kesintiler yalnızca havacılık ve bankacılıkla sınırlı kalmadı. İnsan kaynakları ve bordro hizmetleri sunan Workday'in sistemleri 13-14 Kasım'da bazı müşterileri için kullanılamaz hale gelirken, Amazon Web Services'ın ABD'deki altyapısında 15 Kasım'da bağlantı ve kimlik doğrulama sorunları bildirildi. Apple'ın App Store, Apple Music, AppleCare ve bazı iCloud hizmetlerinde de 17 Kasım'da erişim sorunları yaşandı. Farklı şirketlerde kısa aralıklarla ortaya çıkan arızalar, kritik teknolojik hizmetlerin ne kadar kırılgan olabileceğini gündeme taşıdı.

ABD'NİN İSTİHBARAT SİSTEMİ DE ETKİLENDİ

Teknoloji krizinin en dikkat çekici gelişmelerinden biri ise ABD Ulusal Güvenlik Ajansının (NSA) iç iletişim ağında yaşanan kesint

#Amerika Birleşik Devletleri#Washington#Yapay Zeka#Havacılık#Dünya#Kamu

Yorumlar (0)

Yorum yapmak için giriş yapın

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu siz yapın!